پرش به محتوای اصلی
راهنمای عیب‌یابی کارگاهیپایش فنی استانداردهای INSO 7· 5 دقیقه زمان مطالعه

علت ترک خوردن بلوک‌های سیمانی و پیشگیری در اجرا

ترک بلوک اغلب نتیجه ترکیبی از تولید ضعیف و اجرای نادرست است و باید علت دقیق آن تفکیک شود.

مرجع: استاندارد ملی ایران شماره ۷ (INSO 7)مبحث هشتم مقررات ملی ساختمان
بررسی ترک بلوک سیمانی در دیوارچینی پروژه
عارضه‌یابی اولیه

علائم و تیپ‌های شایع ترک بلوک سیمانی در کارگاه

  • ترک‌های پله‌ای در امتداد خطوط ملات افقی و قائم دیوارچینی
  • ترک‌های مویین عمودی سرتاسری که از میان بلوک‌ها عبور کرده و نشان‌دهنده انقباض خشک‌شدگی است
  • جداشدگی مرز اتصال دیوار با ستون یا زیر تیر به دلیل عدم اجرای درز ژوئن و اتصال نامناسب وال‌پست
  • خردشدگی موضعی لبه‌های بلوک در زیر نعل‌درگاه‌ها یا نقاط تمرکز بار ثقلی

علل رایج ترک در مصالح و ملات

عمل‌آوری ناکافی در تولید، استفاده از ملات نامناسب و اجرای غیرصحیح وال‌پست از دلایل اصلی بروز ترک هستند.

اگر منشأ مشکل از ابتدا شناسایی نشود، ترمیم سطحی فقط ظاهر را اصلاح می‌کند و ترک مجدد تکرار خواهد شد.

آنالیز خط تولید کوره

ریشه‌یابی در فرآیند تولید و کیورینگ کارخانه بلوک

  • عدم عمل‌آوری مرطوب (کیورینگ بخار یا آب‌پاشی) در ۴۸ ساعت اولیه پس از قالب‌گیری؛ خشک‌شدن شتابان باعث از دست رفتن آب هیدراتاسیون سیمان و افت ۵۰ درصدی مقاومت فشاری می‌شود.
  • عیار سیمان غیراستاندارد (کمتر از حد استاندارد ۷۷۸۲) یا استفاده از سیمان‌های با حرارت‌زایی بالا که باعث جمع‌شدگی حرارتی زودهنگام می‌گردد.
  • استفاده از سنگدانه‌ها و ماسه با درصد لای و رس بالاتر از ۵٪ که مانع از پیوند خمیر سیمان با دانه‌ها می‌شود.
راهکار مهندسی کارگاهی

دستورالعمل اجرایی پیشگیری و کنترل ترک دیوار سیمانی (How-To)

گام ۱: مهار لرزه‌ای دیوار با وال‌پست و میلگرد بستر طبق پیوست ۶

پیوست ششم استاندارد ۲۸۰۰ - طراحی لرزه‌ای دیوارهای بنایی غیرسازه‌ای

میلگرد بستر خرپایی یا نردبانی گالوانیزه را در هر دو رج یک‌بار اجرا کنید و اتصال دیوار به سازه را با ناودانی منقطع و یونولیت ضد حریق تفکیک نمایید.

گام ۲: مرطوب‌سازی سطحی بلوک‌ها پیش از کارگذاری ملات

مبحث هشتم مقررات ملی ساختمان - فصل ملات و دیوارچینی

بلوک‌های سبک سیمانی یا لیکا را قبل از چیدن به صورت ملایم زنجاب کنید تا آب شیرابه ملات ماسه‌سیمان را نمکشد و پیوند ملات دچار سوختگی نشود.

گام ۳: کنترل نسبت آب به سیمان و عیار ملات ماسه‌سیمان

نشریه ۵۵ امور نظام فنی کشور

عیار سیمان ملات باید حداقل ۲۵۰ کیلوگرم بر مترمکعب باشد؛ از استفاده از ملات‌های خشک یا بیش از حد روان خودداری کنید و ضخامت بندها را بین ۱۰ تا ۱۲ میلی‌متر تثبیت فرمایید.

گام ۴: ترمیم ترک‌های موجود با مش فایبرگلاس و بتونه پلیمری

دستورالعمل بهسازی و مرمت دیوارهای بنایی

ترک‌های سطحی را به صورت V شکل باز کرده، با گروت پلیمری بدون انقباض پر کنید و روی آن توری فایبرگلاس ۱۶۰ گرمی ضد قلیا تعبیه نمایید تا بازگشت ترک مهار شود.

الزامات و مراجع قانونی

استانداردهای ملی و مقررات ملی ساختمان مرتبط

پیوست ششم استاندارد ۲۸۰۰ زلزله (مهاربندی دیوارهای غیرسازه‌ای با میلگرد بستر)اجرای میلگرد بستر در دیوارهای بلوک سیمانی بالای ۳ متر جهت مهار برون‌صفحه الزامی است.
استاندارد ملی ایران شماره ۷۷۸۲ (بلوک‌های سیمانی سبک غیرباربر)حداقل مقاومت فشاری بلوک سیمانی سبک باید ۲.۵ مگاپاسکال باشد.

چک‌لیست پیشگیری اجرایی

  • بررسی گواهی مقاومت فشاری معتبر و استاندارد ۷۷۸۲ پیش از خرید
  • کنترل رطوبت، دپوی پوشیده و شرایط نگهداری بلوک در کارگاه
  • اجرای اتصالات کشویی وال‌پست و میلگرد بستر طبق جزئیات مصوب
  • بازبینی دانه‌بندی ملات و تثبیت ضخامت بندها روی ۱۰ میلی‌متر
عیب‌یابی ترک بلوک سیمانی و کنترل اجرای دیوار
تصویر کمکی برای تشخیص بصری عیب و کنترل قبل از خرید یا تحویل بار در پای کار.
در ترک‌های تکرارشونده، هم کیفیت بلوک و هم جزئیات اجرا باید هم‌زمان ارزیابی شوند.
تحلیل کارشناسی

جمع‌بندی کارشناس فنی

اگر این مشکل در مرحله خرید یا تحویل بار دیده شود، بهتر است قبل از پرداخت کامل، نمونه‌برداری، عکس‌برداری و تطبیق بیجک انجام شود. تیم پلتفرم می‌تواند مسیرهای تأمین جایگزین مرتبط را بررسی کند تا ریسک توقف کارگاه کمتر شود.

مشاوره تخصصی حل بحران کورهاعزام فوری کارشناس کنترل کیفیت

نیاز به بررسی حضوری یا تامین بار جایگزین از کوره معتبر دارید؟

اگر در کارگاه با این مشکل مواجه شدید، پیش از تخریب دیوار یا اتلاف مصالح، با واحد نظارت فنی پارس آجر تماس بگیرید تا نمونه‌برداری و تست اسیدی انجام شده و بار استاندارد دارای گواهی کوره هماهنگ شود.

پرسش‌های متداول عیب‌یابی

خیر. خطاهای اجرایی سهم بزرگی در ترک دیوار دارند.

نحوه استفاده از اطلاعات استعلام

اطلاعات محصول، حجم سفارش، مقصد، نوع ماشین و زمان تحویل برای بررسی ظرفیت تولید، اعلام قیمت درب کارخانه، هماهنگی بارگیری و پیگیری سفارش استفاده می‌شود.